پاییز با چهره متفاوت آمد؛ از ناپایداری و رگبار در شمال کشور تا تداوم گرما در بخش هایی از جنوب

به گزارش همشهری آنلاین، بررسی آخرین خروجی مدل ECMWF IFS HRES برای ۱ مهر ۱۴۰۵ (۲۳ سپتامبر ۲۰۲۶) نشان می‌دهد با ورود تقویمی ایران به پاییز، الگوی جوی کشور هنوز به‌طور کامل پاییزی نشده است؛ ناپایداری‌ها بیشتر در نوار شمالی و ارتفاعات متمرکز هستند، در حالی که بخش قابل توجهی از مرکز و جنوب کشور همچنان تحت تأثیر هوای گرم و پایداری جوی قرار دارد.

مدل ECMWF برای امروز نقشه بارش ۲۴ساعته را در بازه تا ۲۳ سپتامبر ارائه کرده است.

در شمال‌غرب کشور، به‌ویژه مناطق مرتفع آذربایجان‌های شرقی و غربی و اردبیل، شرایط برای رشد ابرهای همرفتی و ناپایداری‌های محلی فراهم‌تر است.

همرفت زمانی رخ می‌دهد که هوای گرم و مرطوب از سطح زمین صعود کند و در ارتفاع سرد شود؛ فرآیندی که می‌تواند به شکل‌گیری ابرهای عمودی، رگبار کوتاه‌مدت، رعدوبرق و تندبادهای لحظه‌ای منجر شود.

در سواحل دریای خزر و ارتفاعات البرز نیز همچنان مهم‌ترین کانون ناپایداری کشور دیده می‌شود.

ورود رطوبت از دریای خزر و برخورد جریان مرطوب با دامنه‌های البرز، زمینه صعود اوروگرافیک را فراهم می‌کند؛ یعنی هوا در برخورد با کوهستان مجبور به صعود می‌شود و احتمال تشکیل ابر و بارش افزایش می‌یابد.

بنابراین در گیلان، مازندران، گلستان و ارتفاعات البرز، رگبارهای محلی و مقطعی محتمل‌تر از مناطق مرکزی کشور است.

در شمال‌شرق نیز ارتفاعات خراسان شمالی و خراسان رضوی می‌توانند شاهد ناپایداری‌های محلی باشند. این ناپایداری‌ها بیشتر ماهیت نقطه‌ای دارند و به معنی شکل‌گیری یک سامانه بارشی فراگیر در سراسر شرق کشور نیستند.

در جنوب‌شرق نیز رطوبت دریای عمان می‌تواند در ساعات گرم روز به رشد ابرهای همرفتی کمک کند.

بخش‌هایی از جنوب سیستان‌وبلوچستان، شرق هرمزگان و جنوب کرمان همچنان در محدوده مستعد ناپایداری قرار دارند، هرچند گستره بارش‌ها محدود و محلی خواهد بود.

در مقابل، مرکز، جنوب و جنوب‌غرب کشور همچنان از نظر بارشی آرام‌تر هستند. پایداری و فرونشینی هوا در این مناطق مانع رشد گسترده ابرهای باران‌زا می‌شود و در نتیجه در استان‌هایی مانند یزد، اصفهان، فارس، بوشهر و خوزستان، گرما و هوای عمدتاً خشک ادامه دارد.

در مناطق خشک و بیابانی نیز با افزایش سرعت باد، احتمال خیزش گردوخاک وجود دارد.

در تهران نیز نشانه‌ای از استقرار یک سامانه بارشی گسترده دیده نمی‌شود و شرایط عمدتاً پایدار است. داده‌های جاری برای تهران نیز هوای صاف و دمای بالا را نشان می‌دهد و برای امروز بارش قابل توجهی ثبت نشده است.